Sinds kort woon ik op de Wallen. Tot nu toe heb ik over mijn woonplek geleerd dat ik 1. tegenover het oudste neogotische gebouw van Nederland woon, 2. schuin tegenover de plek waar Rembrandts ‘De staalmeesters’ is geschilderd en 3. wat staalmeesters zijn. Laatst leerde ik weer iets nieuws: toen ik in gesprek raakte met mijn buurvrouw Beertje terwijl ze voor ons huis de duiven stond te voeren, vertelde ze me dat mijn huis nog tot eind jaren zeventig door prostituees werd geëxploiteerd.

Daarna verzekerde ze me dat ze de duiven goed voer gaf, dat ze allemaal blakend gezond waren, dat de kindjes inmiddels groot waren, en dat ze elke dag op precies hetzelfde tijdstip eten kregen, zodat ze wisten wanneer ze moesten komen. Die informatie interesseerde me dan weer wat minder, maar zodra ik het gesprek had weten af te ronden, besloot ik dat het tijd werd om nader kennis te maken met de historie van mijn nieuwe buurt. Ik voelde me al bijna genoodzaakt een peepshow te bezoeken en daarmee officieel te veel op (een personage van) Joost Zwagerman te lijken toen de perfecte gelegenheid zich aandiende: ik kreeg een uitnodiging binnen voor de boekpresentatie van Heleen van Royen. Voor zover ‘boekpresentatie’ in dit geval het juiste woord is:

‘Op dinsdag 29 september verschijnt Wat wil de man, het nieuwe boek van Heleen van Royen en Marcel Langedijk. Ter gelegenheid daarvan neemt Van Royen die dag tien uur lang plaats achter een raam op de Amsterdamse Wallen. Om 12.00 uur gaat het gordijn open en vindt het officiële persmoment plaats. Heleen van Royen overhandigt dan het eerste exemplaar van Wat wil de man aan seksuoloog Eveline Stallaart.’ 

Waarom Heleen van Royen een hoer gaat spelen? Omdat ze dat al ruim een jaar lang doet, als content creator op friends2follow, de Nederlandse versie van OnlyFans. Daar gaat het boek over. De presentatie moest een heel gebeuren worden: ‘Na het persmoment vervolgt Van Royen haar performance achter het raam. Vanaf dat moment is ook het publiek welkom om te komen kijken, met haar op de foto te gaan en Wat wil de man ter plekke te kopen en te laten signeren.’ Ik belde meteen de marketingafdeling van Prometheus. 

Op die dolle dinsdag loop ik rond lunchtijd de Wallen af. Er staat al een groepje mensen te wachten – type showbizz, maar duidelijk de bodemeters; bij een kruinkalende nicht in een paars pak wordt ter plekke nog een wenkbrauwhaar uitgetrokken, dat werk – voor wat wel Van Royens gordijntje moet zijn. Ik voeg me bij de groep en zet me schrap; het gordijntje wipt open, en daar zit, inderdaad, Heleen van Royen, achter het raam, in lingerie. 

U wilt natuurlijk weten hoe dat eruitziet. Nou, als een vrouw van zestig in lingerie. Iemand met een filmcamera op de schouder duwt me opzij. Zelf pak ik dan ook maar de camera van mijn telefoon erbij, om in ieder geval iets tussen mij en Heleen van Royen te hebben. Mijn blik valt op het raam ernaast, waar gewoon een daadwerkelijke prostituee zit. Op haar raam hangt een sticker met ‘Geen foto’s van sekswerkers maken’. Het verschil tussen de belangen van beide vrouwen is duidelijk.  

Dan valt het gordijntje weer dicht, en wacht het publiek in spanning af wat er nu gaat gebeuren. Eveline Stallaart verraadt het door alvast voor de deur te gaan staan. Van Royen komt naar buiten met het eerste exemplaar van Wat wil de man?, overhandigt het aan Stallaart, en begint aan een losjes samenhangende speech over ‘het taboe op seks in de samenleving’. Twee jongens in North Face-jassen lopen gnuivend langs. 

Heleen sluit haar betoog af met de oproep er een feestje van te maken. Voor de marketingmeiden van Prometheus is dat het sein om rond te gaan met een grote plank frituursnacks; voor best veel mensen in het publiek juist het signaal om weg te gaan. Ik wil net hetzelfde doen als er een glas champagne in mijn hand wordt gedrukt. Dan toch ook nog maar even luisteren naar de speech van Mai. Voor mij staat een klein meisje mee te luisteren. 

‘Mensen zeggen vaak dat vrouwen niet van seks houden,’ beweert die. ‘Maar Heleen van Royen bewijst dat dat niet zo is. Heleen is echt een verschijning, ze vangt altijd al het licht in de kamer. Op het Boekenbal heb ik elk jaar dat ik denk: zo, dat is een mooie vrouw, en dat ik daarna pas doorheb dat het Heleen is. Ze sprankelt echt!’ 

Ik moet weer aan de kant, ditmaal voor een file auto’s die al een tijdje stilstaat. Een wat bruuske bewaker tikt mensen op de schouder, en schuift ze, als ze niet snel genoeg reageren, zelf alvast een stukje opzij. Een man die klaagt dat er ‘al prima genoeg ruimte is’ krijgt daar onmiddellijk spijt van. ‘Als je het niet leuk vindt’, zegt de bewaker, ‘ga je toch lekker naar huis?’ De man zwijgt. De bewaker zegt het nog een keer, iets harder, en voegt er nog ‘mafklapper’ aan toe. De man kijkt strak voor zich uit, even weer het zoontje in het onveilige gezin dat ie vroeger was.

Als de auto’s voorbij zijn en Mai is uitgesproken, wordt hij meteen aangesproken door Marith Iedema – auteur van Mijn lust en mijn leven, ondertitel Hoe blijf je lovers als er een kind komt, ik denk dat verdere omschrijving niet nodig is. Ze stelt hem voor aan een vriendin – ‘zij is ook influencer’ – en vraagt vervolgens bij wie ze moeten zijn, want de influencer-vriendin heeft ook een boek geschreven. Die vriendin, die ik pas later identificeer als Linda de Munck, geeft toe zich niet te hebben ingelezen. Mai verwijst ze snel door.

Van Royen wordt nu geïnterviewd door SBS 6. Ze zegt verontwaardigd te zijn dat haar boek die ochtend nog niet bij de Bruna lag. ‘En dan vinden ze het gek dat er de ontlezing is!’ Een vrouw die eruitziet alsof ze Van Royens manager is staat het hele gebeuren te livestreamen met een GoPro. Als ik haar aankijk, legt ze uit dat ze de manager van Heleen van Royen is en dat ze aan het livestreamen is. ‘Voor Insta’. Ik vraag hoeveel mensen kijken. 

‘Veertigplus’. 

Daar laten we het bij. 

Een vrouw meldt bij iemand van Prometheus dat ze ervandoor gaat. Maar neemt nog  wel een bitterbal ‘voor onderweg’. Ik neem er ook nog een, maar dat boek ga ik niet kopen. We moeten opnieuw aan de kant, nu voor een vrouw met een grote afvalzak. Marith Iedema en Linda de Munck zijn een selfie aan het maken en merken haar te laat op. Ze krijgen een beuk van de afvalzak, maar lijken die niet te voelen. 

‘Misschien in je story zetten?’, suggereert Linda. 

Marith vindt het goed.

Ik drink de laatste slokken champagne in één keer op, zet het glas op tafel, en draai me om. Terwijl ik naar huis loop, vraag ik me af wat ik eens ga lunchen. Wat de man wil.

WF

Archief