Het oprukkend fascisme. Voor mensen zoals u en ik – niet-fascisten, mag ik hopen – is het een simpele kwestie van op het juiste moment op de verkeerde plaats zijn in de geschiedenis. Amsterdam Noord verwezenlijkt voor mij het begrip ‘verkeerde kant’. Toen ik er dus achter kwam dat Defend Netherlands daar een dochtervereniging heeft, genaamd Verdedig Noord, zocht ik alvast naar toenadering. 

Mijn kennismakingsgesprek verliep rampzalig. Zo was het ten eerste met een mollige Afghaan met een LV-petje op in een loods op de NDSM, die mij ten tweede vertelde dat Verdedig Noord geen nationaalsocialistische vereniging was, maar een ‘op hiphop gebaseerd bewonerscollectief’. Ik dwaalde af met mijn gedachten, naar VVE-vergaderingen waarin de deelnemers moesten freestylen over het lek in de hoofdrioolleiding en besefte net te laat dat deze man natuurlijk gewoon huurde. Hij was alweer weggelopen. 

Dat Verdedig Noord geen nationaalsocialistische vereniging is, wil overigens niet zeggen dat het allemaal lieve jongens zijn. Zo publiceerde die Afghaan laatst een boek bij Uitgeverij Pluim, Voor Issa, dat ik gelezen heb, want Mein Kampf had ik toch al uit. Op de achterflap staat hij achterstevoren op een stoel, weeïg in de lens te kijken. Massih Hutak, ‘rapper, producer, theatermaker en schrijver’, die, onder andere, ‘gentrificatie onderzoekt als wereldwijd systeem’. Juist, het ‘wereldwijde systeem’ gentrificatie dat van de savannes van Zuid-Soedan tot de toendra’s van Siberië systematisch om zich heen slaat – de redacteur die verantwoordelijk is voor de flaptekst dient aan het wereldwijde systeem galg opgehangen te worden. 

Aan het einde van zo’n lange dag onderzoek naar het systeem gentrificatie, doet Massih ook nog wel eens onderzoek naar zichzelf. Voor Issa is daar na veertien jaar (!) het product van. Veertien jaar die Turks-broodnodig waren voor Massih om te ‘rijpen’ – in dit geval ‘rijzen’, willen we de metafoor doortrekken – ‘tot een man die kwetsbaar durft te zijn’, zegt hij in de Volkskrant. In het boek bereidt deze ‘kwetsbare man’ zich voor op een bokswedstrijd. Hoewel hij ‘vooral met zichzelf en het verleden’ vecht. Een voorbeeld. Aan de lopende band schrijft Massih dit soort dingen, en bewijst daarmee dat lopende-bandwerk toch meer iets is voor Bulgaren: ‘Ik vecht tegen de beklemming. Tegen de benauwdheid. Tegen de bekommering. Tegen mijn stoornissen. Tegen de stress. Tegen de spanning. Tegen verwachtingen. Tegen teleurstellingen. Tegen alles wat me in de weg staat en me ervan weerhoudt te worden wie ik ben.’ En dit gaat nog even door. Sterker nog, ik was nog niet eens op de helft van deze geciteerde alinea. Hier ziet men gelijk de weeffout in de stamcel van dit hele kankerboek. Als de wokies bij Pluim aan een kwetsbare man denken, dan is dat iemand met een vlassig snorretje die graag over zijn gevoelens praat en niet onwelwillend staat tegenover SM. Alle ‘kwetsbaarheid’ die Massih toont, is verkapte macho-zelffelicitatie. Je strijdt niet tegen je stoornissen. Je lijdt eraan. Het eerste klinkt misschien cooler. Maar een lijdend voorwerp is in Massihs lompe allochtonenhoofd nog altijd gewoon zijn vrouw. Zo kan ik ook een roman schrijven over mijn kleine penis, maar de grootte ervan alleen ter sprake brengen in scènes waarin het toevallig net de kut van Heidi Klum penetreert. 

Eeuwig zonde. Massih had voldoende materiaal om zich kwetsbaar mee op te stellen. Zijn bestaan is een waar tranendal. Zo diep dat je het niet eens zou kunnen vullen met al het door de broek lekkend vaginaal vocht van Pluim-redacteuren die zijn pitch aanhoorden. Dode moeder, vluchtelingenkampen, Amsterdam Noord en, tot overmaat van ramp, een jeugd in de jaren ’0. Voor mannen een notoir moeilijke periode, omdat Bep Leendertse toen nog niet bestond om via TikTok-filmpjes een genuanceerd beeld van ‘de man’ te schetsen. Het boek gaat dus ook over Massihs zoektocht naar het man-zijn. Ik had liever een aaneenschakeling van scènes gelezen waarin Massih op het toilet of in de slaapkamer zijn buikvet aan de kant moet tillen om zijn eigen lul te kunnen zien. Maar het betreft hier een zoektocht naar het man-zijn in de metafysische zin. 

U kent het gezegde: You don’t know what you got til Bep’s gone. Dat laat zich in deze roman pijnlijk gelden. Massih ziet mannelijkheid in zijn omgeving zoals een complotdenker reptielen ziet op het NOS Journaal. Zijn vader, tabaksverslaafde taxichauffeur, ‘schittert van de mannelijkheid’. Zijn broer, een softdrugsverslaafde ex-gevangene en alleenstaande vader, heeft Massih ‘laten zien wat een echte man is. Mooi en zacht vanbuiten, hard en dodelijk vanbinnen.’ Badr Hari: ‘Vechten is de puurste vorm van mannelijkheid.’ Tupac – ‘zo zag echte mannelijkheid eruit’ – krijgt zelfs een heel hoofdstuk aan hem gewijd. Dat is in een Pluim-roman nog steeds maar twee pagina’s met regelafstand 2.0 en lettergrootte 48, maar wel twee pagina’s waarin Massih zich genoodzaakt voelt Tupacs hele levensloop en culturele betekenis uit de doeken te doen, gewoon, in het geval dat u nog dacht dat Tupac een voordeelverpakking was. 

Om dan alsnog iets van een mentale ontwikkeling in de roman te fietsen, maakt Massih gebruik van hoofdstuktitels als ‘Boys don’t cry’ (p.125) en, even later, ‘Boys dare to cry’ (p.209). De volgende keer dat ik een essay schrijf zonder dat ik weet waarover, gebruik ik gewoon de tussenkopjes ‘waarom?’ en ‘daarom’ en hoop ik dat mijn docent even weekhersenig is als Massihs eindredacteur. Dit boek, en alles dat Massih in de toekomst nog aanraakt, moet systematisch verdelgd worden. Misschien dat ze daar bij Defend Netherlands wat meer van afweten.

KvdV

Massih Hutak, Voor Issa.
Pluim, €23,99

Archief